Không bắt buộc chuyển sang xe điện: doanh nghiệp vận tải nói gì?

Theo Công văn số 11281/VPCP-CN ngày ⁵⁄₁₁, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc giao Bộ Xây dựng phối hợp các cơ quan liên quan hoàn thiện dự thảo Chiến lược phát triển dịch vụ vận tải và Chương trình hành động chuyển đổi năng lượng xanh, giảm phát thải khí nhà kính trong giao thông vận tải.

Lãnh đạo Chính phủ yêu cầu các giải pháp chuyển đổi phải đồng bộ, phù hợp điều kiện kinh tế, xã hội và hạ tầng, khuyến khích người dân, doanh nghiệp chủ động tham gia, không quy định bắt buộc hoặc đặt ra lộ trình bắt buộc chuyển sang phương tiện thuần điện, giao thông xanh, nhất là với phương tiện cơ giới đường bộ. Định hướng này được cộng đồng doanh nghiệp vận tải đón nhận tích cực, đồng thời đặt ra những câu hỏi thực tế về điều kiện để chuyển đổi thực sự diễn ra.

Chuyển đổi xanh cần phù hợp điều kiện thực tế

Trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Lê Trung Tính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Vận tải TP HCM, cho biết hiệp hội hoan nghênh định hướng trên. Theo ông, chuyển đổi từ phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện xanh là xu hướng cần thiết, nhưng việc chuyển từ yêu cầu bắt buộc sang khuyến khích là bước điều chỉnh phù hợp với điều kiện thực tế.

Doanh nghiệp vận tải, nhất là vận tải hành khách, hàng hóa, đang trong quá trình chuyển đổi, nhưng để đầu tư đồng loạt phương tiện xanh, xe điện cần nguồn vốn rất lớn. Áp lực tài chính không nhỏ, do đó khuyến khích thay vì bắt buộc sẽ giúp doanh nghiệp chủ động tính toán khả năng và thời điểm đầu tư, ông Tính nói.

Theo đại diện hiệp hội, quá trình chuyển đổi chỉ có thể diễn ra thuận lợi khi đi cùng các chính sách hỗ trợ thiết thực, từ hạ tầng đến thuế, khả năng tiếp cận phương tiện và nguồn lực tài chính. Một lộ trình bắt buộc mà thiếu những điều kiện này sẽ chỉ khiến doanh nghiệp thêm khó khăn, thay vì thúc đẩy chuyển đổi thực sự.

Doanh nghiệp xe điện cần hệ sinh thái hỗ trợ

Ở góc độ doanh nghiệp sản xuất phương tiện, TS Nguyễn Hữu Phước Nguyên, đồng sáng lập kiêm Tổng giám đốc Selex Motors, cho rằng việc chuyển đổi sang xe điện theo hướng tự nguyện, để thị trường và người dùng chủ động lựa chọn là hợp lý.

Theo ông Nguyên, nhu cầu đối với xe điện vẫn tồn tại, khách hàng không chờ đợi chính sách bắt buộc mới mua xe.

Khuyến khích thay vì bắt buộc: bước đi thực tế

Định hướng khuyến khích thay vì bắt buộc phản ánh một thực tế: chuyển đổi xanh trong giao thông không thể diễn ra chỉ bằng mệnh lệnh hành chính. Nó cần thời gian để hạ tầng sạc phát triển, giá xe điện giảm xuống mức phù hợp với thu nhập của đa số người dân, và doanh nghiệp vận tải có đủ nguồn lực tài chính để thay thế đội xe.

Với doanh nghiệp vận tải, điều quan trọng nhất lúc này không phải là một mốc thời gian bắt buộc mà là sự rõ ràng của chính sách hỗ trợ: vay vốn ưu đãi cho đổi xe, ưu đãi thuế, quy hoạch trạm sạc và lộ trình phát triển hạ tầng đủ cụ thể để doanh nghiệp dám lập kế hoạch dài hạn. Khi những điều kiện này được đáp ứng, chuyển đổi xanh sẽ diễn ra theo quy luật thị trường, nhanh hơn và bền vững hơn bất kỳ quy định bắt buộc nào.

Câu chuyện xe điện vì thế không chỉ là câu chuyện về công nghệ hay môi trường. Đó là câu chuyện về cách chính sách đồng hành cùng doanh nghiệp: đặt ra mục tiêu rõ ràng, nhưng để cho thị trường và người dùng quyền lựa chọn thời điểm và cách thức phù hợp nhất với mình.

Nguồn tin: Báo Dân trí